جايگاه خود در نظريه سبك هاي پردازش هويت

جايگاه خود در نظريه سبك هاي پردازش هويت

مرداد ۲۱, ۱۳۹۷ Off By 92

عوامل موثر بر شكل‌گيري هويت

عواملي مثل شخصيت، جنس، خانواده، رسانه هاي گروهي، اجتماع و فرهنگ در شكل‌گيري هويت از اهميت برخوردارند. اهميتي كه اريكسون براي عوامل اجتماعي قائل بوده، از نظريه‌اش (رواني – اجتماعي) آشكار است. او اصلاح هويت را به اين دليل به اصطلاحات «خود» و «من» ترجيح مي‌دهد كه آن‌ها تأكيد بسيار برخورد و جنبه‌هاي دروني شخصيت دارند. (محسني، ۱۳۸۴) دو جنبه را در عوامل اجتماعي از يكديگر تفكيك مي‌كند.

جامعه مي‌تواند موقعيت‌هاي قراردادي را ارائه كند كه در آن فرد با ديگران همانندسازي كند و به تقليد نقش خود بپردازد. در طول نوجواني والدين، همسالان و نظم‌هاي تربيتي، مذهبي، سياسي و قانون در بافت فرهنگ نقش حياتي در شكل‌گيري هويت دارند. اين نظام‌ها، نگرش‌ها و رفتارهاي اعضا جوان‌تر خود را تنظيم مي‌كند و برچسب‌هايي كه اين نظام‌ها به مسائل نوجواني مي‌زنند، در نهايت ممكن است مانع از اين شود كه علائق نوجواناني كه در جستجوي تعريف خود هستند، به بهترين وجه برآورده شود؛ به همين دليل اگر اجتماع نقش هاي نوجوان را از پيش تعيين نكرده باشد و به او اجازه جستجو دهد، اين امر سبب تسهيل شكل‌گيري هويت او خواهد شد. يك نوجوان روان پريش ممكن است به خوبي نقش يك بيمار را به عنوان معنادارترين مبنا براي هويت خود انتخاب كند يا با كمال ميل نقش‌هاي بزهكارانه را كه دادگاه به آساني به او عطا مي‌كند بپذيرد. پاسخ مطلوب جامعه در اين  موارد اجتناب از ارائه تعريف‌هاي حاضر و آماده نقش است و اين كه با هويت‌هاي آزمايشي اين نوجوانان، به عنوان هويت نهايي برخورد نكنند(كروگر، به نقل از فارسي نژاد، ۱۳۸۵). بنابراين تحول هويت به مدارس و جوامعي كه فرصت‌هاي گوناگوني براي كاوش تأمين مي‌كنند نيز بستگي دارد. (اريكسون و برك، ۲۰۰۸) خاطر نشان كرد كه «ناتواني در كسب هويت شغلي بيش از هر چيز نوجوانان را آشفته مي‌كند». نظام هاي آموزشي كه تفكر سطح عالي و فعاليت‌هاي فوق برنامه را ترغيب مي‌كنند، نوجوانان را قادر به پذيرش نقش‌هاي مسئول مي‌سازند. معلمان و مشاوراني كه دانش‌آموزان مرتبه پائين اجتماعي – اقتصادي را تشويق مي‌كنند وارد كالج شوند و برنامه آموزشي شغلي كه نوجوانان را در دنياي كاري بزرگسال غرق مي‌سازند، به كسب هويت كمك مي‌كنند. فرصت صحبت كردن با بزرگسالان و همسالان بزرگتر كه روي مسائل هويت كار كرده‌اند نيز مي‌تواند مفيد واقع شود. بستر فرهنگي و مقطع تاريخي نيز بر تحول هويت تأثير دارد. براي مثال، در بين نوجوانان امروزي، كاوش و تعهد در زمينه انتخاب شغل و ترجيح نقش جنسي، زودتر از ارزش‌هاي مذهبي و سياسي صورت مي‌گيرد، در حالي كه در هنگام جنگ عقايد سياسي زودتر شكل مي‌گرفتند (برك، ۱۳۸۵).

مطلب مشابه :  آثار و فواید ایمان مذهبی

جايگاه خود در نظريه سبك هاي پردازش هويت

برزونسكي(۲۰۰۷) به مفهوم «خود» نه به صورت مستقيم بلكه در قالب مفهوم نظريه «خود» توجه ويژه‌اي نشان داده است. نظريه «خود» يك ساختار مفهومي است كه از يك مجموعه مفروضه‌ها، اصول و سازه‌هاي مرتبط با خود در هنگام تعامل با دنياي اطراف تشكيل مي‌شود و شامل دانش رويه‌اي يا روان بنه‌هاي بازنمايي شده يا سازه‌هاي فردي است كه براي درك معنادهي به رويدادها و تجربه‌هاي فردي به كار مي‌رود. برزونسكي بر اين باور است كه نظريه خود براي فرد به مشابه يك چارچوب عمل مي‌كند و شخص مي‌تواند براي پاسخ به مسائل مربوط به هويت به آن مراجعه كند