پایان نامه با کلید واژه های
اعتبارات خرد، توسعه روستا، کسب و کار

پایان نامه با کلید واژه های اعتبارات خرد، توسعه روستا، کسب و کار

آذر ۷, ۱۳۹۷ 0 By admin3

اقدام به ايجاد يک واحد کسب و کار جديد کرده و يا کار خود را در مقياس هاي مختلفي توسعه دهند(misra, 2006,5).
۳- بهبود وضعيت زنان يکي ديگر از نتايج برنامه اعتبارات خرد است. در بسياري از کشورهاي در حال توسعه زنان به عنوان بخش بزرگي از فقرا جهت ارتقاي وضعيت زندگي خود نيازمند دسترسي به منابع مالي را دارند(ديهيم و وهابي،۱۳۸۲، ۶۲ ). از نمونه هاي موفق اعطاي اعتبارات خرد در جهان مي توان به کشور بنگلادش اشاره کرد، کشور بنگلادش داراي ۱۴۰ ميليون نفر جمعيت است که از اين ميزان ۸۴ درصد جمعيت ( ۳۵ درصد زنان) در نواحي روستايي زندگي مي کنند. در طي دو دهه گذشته در اين کشور توسعه برنامه هاي مربوط با تأمين مالي زنان روستايي باعث شده است که زنان در کنار کار در مزارع به توسعه تجارت هاي کوچک مانند توليد مواد غذايي و فروش آن، توسعه بخش دامداري، گسترش صنايع دستي و . . . بپردازند و باعث افزايش درآمد خود و خانوارها شوند(Afrin, 2008, 168).
صندوق بين المللي توسعه کشاورزي نيز انگيزه اعطاي اعتبارات به روستاييان را که از طريق بسيج منابع و دانش به مثابه ابزاري راهبردي و مکمل و ائتلاف پوياي روستاييان، دولت، مؤسسه هاي توسعه و اعتبار، سازمان هاي غير دولتي و بخش خصوصي اجرا مي شودرا به شرح زير بيان مي کند.
أـ تحرک اجتماعي، بالا بردن آگاهي ها، آموزش و قدرت دهي به فقيران،
ب ـ افزايش اعتماد به نفس فقيران، ظرفيت سازي هاي محلي و . . . ،
ج ـ فراهم سازي زمينه کار گروهي براي ايجاد دارايي و زير ساخت توليد محلي، کمسيون اجتماعي و اقتصادي سازمان ملل ( اسکاپ ) هدف از اعطاي اعتبارات خرد به روستاييان را فقرزدايي، ايجاد اشتغال، درآمدزايي، توسعه اجتماعي و ترويج آموزش کشاورزي، افزايش خودکفايي و حفظ عزت نفس روستاييان مي داند(Escap, 1996,13).
۲ ـ ۳ ـ ۳ ـ اعتبارات خرد و مهاجرت هاي روستايي
مهاجرت به عنوان مهم ترين صورت تحرک مکاني جمعيت در يک قلمرو جغرافيايي، حرکت يک فرد يا گروهي از افراد در امتداد مرزهاي يک واحد سکونتگاهي به واحدي ديگر براي اقامت دائم يا موقت در مکاني غير از زادگاه فرد است( Khotari, 2002,16). پديده مهاجرت يکي از مسائل اصلي مورد توجه جامعه شناسان، جمعيت شناسان و موسسات مسئول کشورها است، زيرا مهاجرت در ابعاد مختلف جامعه طي زمان تغييرات تکنولوژي و اجتماعي را به وجود مي آورد( tsekouras, 2005, 17). مهاجرت به معناي اعم کلمه عبارت است از ترک سرزمين اصلي و ساکن شدن در سرزمين ديگر به طور دائم و يا موقت. ولي به معني اخص کلمه که مهم ترين نوع تحرک جمعيت مي باشد، عبارت است از جا به جا شدن دسته جمعي يا انفرادي انسان ها به طور دائم بدون قصد بازگشت به مبدأ( جوان، ۱۳۸۶، ۳۱۶). انگيزه هاي مهاجرتي۴ افراد بسته به ويژگي هاي محيطي و شرايط زماني ـ مکاني هر کانون سکونتگاهي براي فرد از محل زندگي و حرکت به سوي مکاني ديگر متفاوت مي باشد. بدين معنا که عواملي سبب حرکت از مبدأ مي شوند که اصطلاحاً به آن عامل ” دافعه “۵ گويند و عواملي سبب تسريع حرکت در مقصد مي شوند که به آن عامل ” جاذبه ” ۶ مي گويند.( لهاسايي زاده، ۱۳۶۸، ۸۲).
مهاجرت عبارت است از جا به جايي مردم از مکاني به مکان ديگر به منظور کار يا زندگي، مردم معمولاً به دليل دور شدن از شرايط يا عوامل نامساعد دور کننده اي مانند فقر، کمبود غذا، جنگ و . . . مهاجرت مي کنند، دليل دوم مي تواند شرايط و عوامل مساعد جذب کننده مانند آموزش بهتر، مسکن بهتر و آزادي بيشتر در مقصد مهاجرت باشد. مهاجرت عموماً ناشي از وجود نابرابري هاي شغلي، درآمدي، کمبودهاي خدماتي و تفاوت در سطوح کيفيت زندگي بين مناطق شهري و روستايي است. اين نظريه که به مدل “رانش” و ” کشش” در باب مهاجرت هاي روستا ـ شهري معروف است. مبناي حرکت جمعيت را بر انديشه “توسعه ناهماهنگ شهر و روستا”، به عبارت ديگر وجود تضاد و نابرابري اقتصادي ـ اجتماعي ميان اين دو فضاي سکونتگاهي قرار مي دهد( فيندلي، ۱۳۸۲، ۵۶). در اين راستا و به اعتقاد بوگ۷ جاذبه ها عمدتاً فرصت هاي شغلي بهتر، دستيابي به درآمد بيشتر، وجود مراکز تفريحي، فعاليت هاي فرهنگي، شرايط جذب محيط کار و زندگي همانند مسکن و خدمات رفاهي و فرصت هاي کسب آموزش هاي حرفه اي را شامل مي شود که بيشتر در شهر ها متمرکزند. و عواملي چون کاهش منابع مالي و کم توجهي به بخش کشاورزي، مکانيزه شدن کشاورزي و در نتيجه محدوديت هاي شغلي در اين بخش و بيکاري فزاينده، نبود بسترمناسب براي رشد خلاقيت هاي فردي و اجتماعي، حوادث طبيعي مستمر و کمبود امکانات معيشتي ـ رفاهي پاره اي از دافعه ها مي باشد که در محيط هاي روستايي وجود دارند( زنجاني، ۱۳۸۰و جلاليان و همکاران، ۱۳۸۶، ۹۰). علل مهاجرت، وابسته به ويژگي هاي مختلف شخصيتي، اجتماعي، فرهنگي، اقتصادي و سياسي افراد متفاوت است. هدف عده اي از مهاجرت اشتغال است و قصد عده اي ديگر تحصيل، ازدواج و . . . که قطعا هر کدام نتايج متفاوتي دارد. در کشور ما نيز مهاجرت روستاييان به صورت خانوادگي به واسطه تبعيت و ارتباط با اقوام ساکن در شهر و همچنين به تأسي از عوامل اجتماعي ـ فرهنگي، بعد از دلايل و انگيزه هاي اقتصادي همچون پيدا کردن شغل داراي بيشترين تعداد مهاجرت ها بوده است(قاسمي ارهائي،۱۳۸۵، ۷۶ـ ۲۲).
ويژگي هاي کلي مهاجرت هاي روستايي در ايران عبارتنداز:
الف ـ مهاجرت روستايي اغلب ناشي از علل اقتصادي و بيکاري بوده و هست.
ب ـ جابه جايي فصلي و موقت به مراتب بيشتر از مهاجرت هاي دائمي هستند.
پ ـ مهاجرت دائمي روستائيان اغلب به صورت خانوادگي صورت مي گيرد.
ج ـ اکثريت مهاجران روستايي را افراد جوان و تحصيلکرده روستايي تشکيل مي دهند ( مهدوي، ۱۳۸۵، ۱۴۱).
محققان عوامل مختلفي را در بروز مهاجرت ها ي روستايي موثر مي دانند:
ليو فرايند مهاجرت هاي روستاـ شهري را بخشي از توسعه اقتصادي مي داند که طي آن منابع انساني از بخش کشاورزي که داراي توليدات فرصت هاي کاري و منابع مالي اندک هستند، به طرف بخش صنعت شهري که داراي فرصت هاي کاري بالا و فرصت هاي سرمايه گذاري مي باشند مهاجرت مي کنند( LIU, 2008, 4).
پيتر بالا بودن فرصتهاي سرمايه گذاري در بخش صنعت و به دنبال آن بالا بودن تقاضاي نيروي کار در اين بخش را مشوقي براي رخ دادن مهاجرت هاي روستا ـ شهري مي شناسد( Peter , 2004, 7).
سيمون براي شناسايي عوامل موثر در بروز مهاجرت ها مدلي را ارائه مي کند، طبق مدل سيمون سرمايه اجتماعي در وقوع مهاجرت ها مهمترين عامل مي باشد( Simon, 2008, 13).
بنسون کم بودن فرصت هاي زندگي و تحرک اجتماعي در روستا و به دنبال آن وجود فرصت هاي بالاي زندگي در مناطق شهري را علت اصلي رخ دادن مهاجرت هاي روستا ـ شهري مي داند( benson, 2009,4 ).
بدون ترديد از مهمترين عوامل بروز مهاجرت هاي روستايي نبود شرايط لازم براي ايجاد کسب و کار است. در بيشتر کشورهاي در حال توسعه منابع مالي در اختيار کارآفرينان شهري قرار مي گيرد و بيشتر روستاييان از دسترسي به اين منابع محروم هستند؛ اين در حالي است که مناطق روستايي داراي محيط هاي بهتري جهت ايجاد اشتغال بوده و با اهداف توسعه پايدار هم همخواني بيشتري دارند. تجربه موفق کشورهاي هند، بنگلادش، چين، اندونزي، مالزي، مکزيک، پاکستان، در ارائه اعتبارات خرد مالي به روستاييان و به دنبال آن کاهش بخش اعظمي از مهاجرت روستاييان به نواحي شهري نشان مي دهد که، در صورت سرمايه گذاري در نواحي روستايي، اين مناطق توانايي حفظ جمعيت خود را در يک محيط مناسب جهت رشد و تعالي انسانها را دارا مي باشند( beccheti, 2008, 132).
۲ ـ ۴ ـ ديدگاههاي موجود درباره اعتبارات خرد روستايي
به طور کلي ديدگاههاي موجود درباره اعتبارات خرد به روستاييان شامل: ۱ـ ديدگاه بازار گرا ۲ـ ديدگاه دولت گرا ۳ـ ديدگاه جامعه گرا، توسعه همه جانبه روستايي، مي باشد.
۲ ـ ۴ ـ ۱ ـ نظريه توسعه همه جانبه ( يکپارچه ) روستايي
ايده توسعه همه جانبه روستايي به طور مشخص ايده ي جديدي نيست. مهاتما گاندي و مائوتسه تونگ نيز در اين زمينه ديدگاههايي داشتند. ” توسعه همه جانبه روستايي مورد نظر مائو و مهاتما گاندي يک جامعيت ارگانيک است، در حالي که يک عالم اجتماعي تربيت شده در غرب مايل است که آن را از نظر ارائه نهاده ها و امکانات زير بنايي که براي افزايش محصولات و بهره دهي لازم است، مورد نظر قرار دهد. اين امر بعد از جنگ جهاني دوم آشکار شد”. استراتژي توسعه بعد از جنگ جهاني دوم، رشد اقتصادي، صنعتي کردن و تقليدي از تجربه توسعه اقتصادي غرب بود. از اين رو:
تفکر توسعه يکپارچه نواحي روستايي با ناکاميهاي به وقوع پيوسته در نتايج طرحهاي مختلف روستايي و کوله باري از تجارب دهه هاي گذشته و بويژه با ابداع و عموميت يابي نظريه سيستمها در اواخر دهه ۱۹۶۰، در صحنه انديشه مسائل توسعه روستايي دهه ۱۹۷۰ مطرح مي گردد. در اين تفکر و چهار چوب طرح شده آن، بر کليدي بودن نقش مردم و تأثيرگذاري آنها در فرايند فکر و اجرا تأکيد خاصي مي گردد و تحليل جامع منابع توليد در مقياس منطقه اي و نيز پيوند افقي و عمودي برنامه ها بسيار مورد توجه قرار مي گيرد. روش توسعه همه جانبه روستايي از مجموعه اي از چشم اندازهايي که غالباً از نظر ذهني و ايدئولوژيک متضاد هستند، استفاده مي کند: ۱) عدم دسترسي به آسايش اجتماعي و دسترسي عادلانه به خدمات؛ ۲) ظهور طرز تفکر سيستمي؛ ۳) دلسردي از روش هاي برخورد فن سالارانه و ديوان سالارانه. اين چشم انداز، منجر به تأکيد مجدد بر مشارکت محلي و موضوعات مربوط به بسيج منابع در اوايل جنبش توسعه همه جانبه شد. براي مشارکت عمومي در توسعه همه جانبه بايد قشر بنديهاي موجود در جوامع روستايي را از ميان برداشت و علاوه بر زدودن فقر در بين گروههاي خاص، فاصله بين شهر و روستا را کاهش و خود اتکايي در مناطق در مناطق روستايي را افزايش داد.
طرح هاي توسعه همه جانبه روستايي، نياز به سرمايه گذاري در برخي بخشها را افزايش مي دهد، اين موارد عبارتند از:
سرمايه گذاري در توليد و توزيع بذر؛ تحقيق کشاورزي؛ ترويج کشاورزي؛ برنامه ريزي کاربري زمين؛ ايجاد مشاغل روستايي و صنايع کوچک؛ ترويج دامداري و جذب پزشک کار آزموده؛ جنگلداري و درختکاري؛ احداث جاده هاي روستايي؛ ارائه اعتبارات مالي براي سرمايه گذاري در بخش زراعت توسط سازمانها، و وزارت کشاورزي.
واتر استون۸ شش عنصر اصلي براي يک برنامه توسعه همه جانبه روستايي بادوام و ماندگار پيشنهاد کرده است که عبارتند از: ۱) توسعه کشاورزي کاربر؛ ۲) کارهاي عمومي کوچک و اشتغالزا؛ ۳) تأسيس صنايع سبک و کوچک کاربر در مزارع و حواشي آنها؛ ۴) خودياري و مشارکت محلي در تصميم گيريها؛ ۵) توسعه يک نظام سلسله مراتب شهري برابر پشتيباني توسعه روستايي؛ ۶) امکانات نهادي مناسب و خود اتکا براي هماهنگي پروژه هاي چند بخشي.
زمينه هاي کلي براي اقدامات مربوط به توسعه همه جانبه عبارتند از: ۱) افزايش توليد کشاورزي؛ ۲) تأسيس و داير کردن يک نظام خدماتي مؤثر براي کشاورزي، ۳) تغييراتي در شرايط تصرف زمين ( اصلاح مالکيت زمين، اصلاح روشهاي کشاورزي، ۴) سرمايه گذاري در زير ساخت هاي کشاورزي؛ ۵) ايجاد مشاغل غير کشاورزي به وسيله سرمايه گذاري خصوصي و عمومي؛ ۶) اقداماتي براي فعال کردن جمعيت مورد نظر؛ ۷) تأسيس نظامهايي براي مشخص کردن خواسته ها و نيازهاي گروههاي مورد نظر.
يکي از مهمترين موضوعاتي که بايد در تدوين روش دستيابي به توسعه همه جانبه روستايي بررسي شود، شناسايي مواردي است تا مسئوليتهاي اوليه و اصلي در امتداد مداخلات در سطح منطقه قرار گيرند. از آنجا که کشاورزي تنها وسيله امرار معاش براي اکثر مردم فقير است،

مطلب مشابه :  پایان نامه ارشد درباره خوش‌خیم،، اولیه‌ای، خوش‌خیم، می‌آیند